„Świętują polscy zesłańcy”

POWSTANIE STYCZNIOWE \ WIGILIA W CZASACH ZABORÓW „Zasyczał w zimnej ciszy samowar/Ukrop nalewam w szklanki/Przy wigilijnym stole bez słowa/Świętują polscy zesłańcy/Na ścianach mroźny osad wilgoci/Obrus podszyty słomą/Płomieniem ciemnym świeca się kopci/Słowem – wszystko jak w domu […] Nie będzie tylko gwiazdy na niebie/Grzybów w świątecznym barszczu/Jest nóż z żelaza przy czarnym chlebie/Cukier dzielony na kartce/Talerz podstawiam, by nie uronić/Tego, czym życie się słodzi/Inny w talerzu pustym twarz schronił/Bóg się nam jutro urodzi” – śpiewał Jacek Kaczmarski zainspirowany obrazem Malczewskiego „Wigilia na Syberii”. Ale nie było jak w domu. Wigilijny wieczór 1863 r. i w następnych latach tysiące Polaków spędziły z dala od rodzin. W ich domach puste miejsce za wigilijnym stołem utraciło