Koniec epoki „strażników republiki”

numer 1473 - 18.07.2016Świat


GENEZA KONFLIKTU Armia turecka odgrywała w państwie szczególną rolę od czasu proklamowania republiki w 1923 r. Kemal Atatürk, który po klęsce Turcji w I wojnie światowej przeciwstawił się rozbiorowi kraju i wygrał wojnę o niepodległość, w przekształcaniu państwa na modłę zachodnią oparł się na siłach zbrojnych. Niepowodzenie weekendowego puczu może oznaczać koniec jego idei.
Jako prezydent Atatürk wprowadził wiele gruntownych reform, mających na celu upodobnienie Turcji do zachodnich demokracji – zniesiono prawo szariackie, wprowadzając całkowite oddzielenie religii od państwa. Wprowadzono kodeksy cywilny i karny wzorowane na zachodnich i przyznano kobietom prawa wyborcze (Turcja wyprzedziła pod tym względem niektóre państwa europejskie, w tym Francję). Alfabet arabski zastąpiono łacińskim i zreformowano na wzór zachodni edukację. Wprowadzono system parlamentarny (jednak przez dłuższy czas faktycznie dyktatorskie rządy sprawował Atatürk i utworzona przez niego Partia Ludowo-Republikańska).
Wojskowych szkolono w duchu kemalizmu – ideologii opartej na sześciu ustanowionych przez Atatürka zasadach, które miały stanowić fundament republiki i które w 1937 r. zostały wpisane do konstytucji. Zasady te to: republikanizm, rządy ludu, sekularyzm, reformizm, nacjonalizm (naród mają stanowić wszyscy obywatele Turcji, niezależnie od pochodzenia etnicznego czy wyznawanej religii) i etatyzm (dopuszczający interwencję państwa w gospodarkę)



zawartość zablokowana

Autor: Wespazjan Wielohorski


Pozostało 51% treści.

Chcesz przeczytać artykuł do końca? Wyślij SMS i wprowadź kod lub wykup prenumeratę i zaloguj się.

Dostęp do artykułu
wyślij sms o treści GP1 na numer 7155
koszt 1 zł (1,23 zł brutto)
Prenumerata
Mam dostęp
zaloguj się














#DziękujeMyZaOdwagę
reklama