Fundusz nabiera rozpędu

fot. adobestock
fot. adobestock

Rozwój \ Przestrzeń ekonomiczna Inicjatywy Trójmorza przyciąga inwestorów

Jak Fundusz Trójmorza odbudowuje gospodarki regionu po pandemii?
W rozmowie z portalem 300gospodarka.pl mówił o tym m.in. Paweł Nierada,
pierwszy wiceprezes Banku Gospodarstwa Krajowego. 

W rozmowie poruszona została także kwestia odbudowy polskiej gospodarki po pandemii, rola BGK we wspieraniu inwestycji samorządowych oraz tego, które projekty powinny mieć priorytet. Prezes Paweł Nierada zwrócił uwagę na fakt, że Fundusz Trójmorza (FT) rozmawia już od dłuższego czasu z potencjalnymi inwestorami spoza Europy, m.in. z Australii, Japonii, Korei, Kanady i USA.

Fundusz Trójmorza założyliśmy w rekordowo szybkim czasie

– Sam Fundusz jest przedsięwzięciem relatywnie nowym i udało się go założyć w wyjątkowo krótkim czasie. Nasze doświadczenia z podobnego typu przedsięwzięciami, jak np. z Funduszem Marguerite, europejskim funduszem finansującym duże projekty infrastrukturalne w obszarze infrastruktury drogowej, energetycznej i związanej z OZE, pokazują, że wypracowanie założeń w gronie kilkunastu inwestorów nie jest ani łatwe, ani szybkie.

– W przypadku Marguerite, z udziałem ostatecznie sześciu inwestorów, rozmowy założycielskie trwały ponad 24 miesiące. Nam udało się osiągnąć to samo w osiem miesięcy – poinformował wiceszef BGK. – Jesienią 2018 r. podpisaliśmy list intencyjny dot. Funduszu Trójmorza, a już w maju 2019 r. Fundusz został zarejestrowany w Luksemburgu. W pełni rozpoczął swoją działalność 26 lutego 2020 – po ogłoszeniu konkursu i wybraniu doradcy inwestycyjnego – a więc na dwa tygodnie przed ogłoszeniem totalnego lockdownu w związku z pandemią koronawirusa. Do tej pory naszym doradcom inwestycyjnym udało się przeanalizować 180 projektów inwestycyjnych z całego regionu. A także zainwestować w trzy przedsięwzięcia – mówi Nierada.

Narzędzie do przyciągania kapitału prywatnego

Dla gospodarek naszego regionu Europy Fundusz tworzy narzędzie do przyciągania kapitału prywatnego, którego, jak się wydaje, w krajach naszego regionu do tej pory brakowało
– mówi wiceprezes BGK.

– Z drugiej strony Fundusz stanowi bardzo wygodne narzędzie dla globalnych inwestorów finansowych – dodaje. – Daje im bowiem możliwość czerpania ze stabilności naszego regionu i jednocześnie bardzo wysokich zwrotów, zwłaszcza w porównaniu z krajami tzw. starej Europy. Szczególnie że mówimy tu o relatywnie pewnych i bezpiecznych inwestycjach infrastrukturalnych. Jednak nasza część Europy charakteryzuje się tym, że jest nas stosunkowo dużo, jeśli chodzi o kraje i nacje. Z perspektywy globalnego inwestora analiza finansowa i ryzyk takich krajów jak Chiny czy Indie de facto zajmuje tyle samo czasu, co analiza krajów takich jak Polska, kraje bałtyckie czy kraje bałkańskie. Przy czym ich potencjał ekonomiczny jest różny. Dzięki FT przed potencjalnymi inwestorami otwieramy cały region, potencjał 120 mln mieszkańców wszystkich gospodarek Trójmorza. To ta nowa jakość w podejściu do inwestycji w regionie przyciąga globalnych inwestorów do Funduszu – podkreśla wiceprezes.

Trzy projekty inwestycyjne

I dodaje: – Możemy już mówić o trzech projektach. Zaczynając od firmy Cargounit, która zajmuje się leasingiem lokomotyw do transportu kolejowego. Drugą inwestycją jest DataCenter estońskiej firmy Green Energy, której usługi będą też dostępne w pozostałych krajach Trójmorza. Ściśle rzecz biorąc, nie chodzi w tym przypadku jedynie o dane w chmurze, ale co więcej, jest to też przedsięwzięcie o charakterze ekologicznym. Ponieważ cała energia zużywana jest produkowana w sposób ekologiczny, a ciepło, które wypromieniowują komputery w owym DataCenter, jest odzyskiwane i oddawane do sieci. Zatem chodzi nie tylko o wysokie technologie, ale jednocześnie o zieloną energetykę – i to wszystko w jednym. A za trzeci, najnowszy projekt, niedawno ogłoszony, odpowiada firma Enery, która w krajach naszego regionu buduje farmy fotowoltaiczne, tj. elektroenergetykę, która jest sklasyfikowana jako stricte zielona. A jest to bardzo istotne pod kątem transformacji energetycznej krajów Trójmorza.

Doświadczony doradca inwestycyjny

Jak podkreśla Paweł Nierada, w Funduszu stosowany jest bardzo prosty, a jednocześnie bardzo profesjonalny system analizowania projektów, w które miałby ewentualnie zainwestować Fundusz.

– Po pierwsze udało się nam wyselekcjonować w procesie konkursowym doświadczonego doradcę inwestycyjnego, który ma udokumentowane sukcesy na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat w odniesieniu do projektów infrastrukturalnych z trzech sektorów: energetyki, infrastruktury cyfrowej oraz logistyki. Co jednak szczególnie istotne, doradca ten zobowiązał się zapewnić odpowiednio wysokie zwroty inwestorom – mówi Nierada. – Warte podkreślenia jest, że Fundusz jest stricte komercyjny. Jego celem nie jest przekazywanie dotacji czy rozdysponowanie grantów, lecz generowanie zwrotów dla swoich inwestorów. To, że przy okazji przyczynia się do rozwoju gospodarek Trójmorza, to dodatkowa korzyść – dodaje wiceszef BGK.

– O tym, że FT nie tylko powstał stosunkowo szybko, ale i odniósł sukces, zadecydowała wcześniejsza współpraca, kontakty, przeprowadzane wspólnie warsztaty, które budowaliśmy z naszymi partnerami w regionie, bankami i instytucjami rozwoju. Pracując nad powołaniem Funduszu, co miesiąc staraliśmy się spotykać w innym kraju. Chodziło o to, by na miejscu poznawać lokalne potrzeby i specyfikę. Wiele nas łączy, ale jednocześnie jesteśmy bardzo zróżnicowani i ciągle zbyt mało wiemy o sobie. Wobec tego wymierną korzyścią
z FT jest to, że ta inicjatywa stanowi zaczyn do tego, by ze sobą rozmawiać, poznawać siebie. A także, co było widoczne dwa tygodnie temu w Sofii przy okazji szczytu państw Trójmorza, że dzięki przeprowadzanym rozmowom dostrzegamy potencjał gospodarczy we współpracy między naszymi krajami – zwraca uwagę Nierada.

Szczyt w Sofii

Jego zdaniem to, co interesujące w gospodarce Bułgarii, a wręcz uderzające, to wzrost zaangażowania sektora prywatnego. – To był chyba pierwszy szczyt, na którym tak bardzo było widać spontaniczne i samodzielne zaangażowanie się różnych prywatnych grup biznesowych, które ze szczerym zaciekawieniem chciały uczestniczyć, spotykać się, prowadzić rozmowy na platformach biznesowych ze swoich rozmaitych branż – podkreśla. – Szczyt był także bardzo ciekawy pod kątem geopolitycznym. Z bardzo mocnym wystąpieniem nowego prezydenta USA, Bidena. Na tym szczycie było widać, że współpraca sektora prywatnego z bardzo wielu branż zaczyna funkcjonować na poziomie regionalnym. I co więcej, przestrzeń ekonomiczna kreowana przez Inicjatywę Trójmorza zaczyna coraz bardziej rezonować na świecie. Na szczycie byli obecni bowiem inwestorzy oraz przedstawiciele firm z Japonii i Korei – zauważa.

Szczyt w Sofii, jak zwraca uwagę Nierada, nie zmienił wcześniejszych planów rozwoju Funduszu Trójmorza, – Obecnie Fundusz nabiera rozpędu – podkreśla wiceprezes BGK.
– Mamy bardzo interesującą listę projektów inwestycyjnych, które aktualnie analizuje nasz doradca inwestycyjny. Obecnie w Funduszu dysponujemy środkami w wysokości ok. 1 mld dol. Jest szansa, że jeszcze kilka projektów uda nam się zrealizować do końca br. Wobec tego cała ta zaalokowana kwota zostanie wydana na poszczególne przedsięwzięcia. To, co mnie szczególnie cieszy, to rosnące zainteresowanie sektora prywatnego. Bo właśnie w tej chwili nadszedł moment, kiedy wychodzimy z FT do szerokiego spektrum globalnych inwestorów prywatnych. Fundusz nie jest już tylko koncepcją na papierze, ale realnie funkcjonującym organizmem, który jest w stanie pokazać konkret, czyli to, że inwestujemy w bardzo atrakcyjne przedsięwzięcia.

BGK pomysłodawcą Funduszu

– To Bank Gospodarstwa Krajowego był pomysłodawcą FT – podkreśla Paweł Nierada. – Pomysł zrodził się w salach zarządu naszego banku podczas szczytu Inicjatywy Trójmorza w Warszawie w 2017 r. Na tamtym posiedzeniu zaczęliśmy się zastanawiać, jak moglibyśmy my, jako bank rozwoju, instytucja finansowa, przyczynić się do dalszego rozwoju tej inicjatywy. Od słowa do słowa stwierdziliśmy, że właściwie już mamy gotowe rozwiązanie. Czemu, skoro jesteśmy uczestnikami podobnych funduszy infrastrukturalnych, nie mielibyśmy powtórzyć takiego rozwiązania dla potrzeb krajów Trójmorza? – pyta retorycznie Nierada.

Na Bank Gospodarstwa Krajowego, jako głównego pomysłodawcę Funduszu Trójmorza, wskazała także prezes BGK Beata Daszyńska-Muzyczka przy okazji odbierania przez nią w końcu czerwca br. nagrody przyznanej jej przez Radę Programową Samorządowego Kongresu Gospodarczego i II Forum Trójmorza: – Bank Gospodarstwa Krajowego jest inicjatorem, współzałożycielem i głównym inwestorem Funduszu Trójmorza, który jest ekonomicznym wymiarem Inicjatywy Trójmorza. Fundusz to ważny krok w stronę bliższych relacji gospodarczych, które są kluczowe dla dalszego rozwoju regionu. Jestem przekonana, że Trójmorze będzie nadal rosło w siłę i będzie coraz istotniejszym punktem na politycznej i gospodarczej mapie świata – mówiła wówczas prezes BGK.

Nie tylko Fundusz Trójmorza

Innym ważnym zadaniem, którym obecnie zajmuje się BGK, jest także dysponowanie funduszami pochodzącymi z Polskiego Ładu.

– Z jednej strony funkcjonuje Fundusz Przeciwdziałania COVID-19, którego jesteśmy operatorem – informuje Paweł Nierada. – Na rzecz tego Funduszu dla Kancelarii Premiera emitujemy obligacje, wykonujemy zlecenia płatności itd. A od 2 lipca uruchomiliśmy pilotaż Rządowego Funduszu Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych. Jest to przedsięwzięcie otwarte dla wszystkich jednostek samorządu terytorialnego i ich związków. W programie samorządy mogą otrzymać dofinansowanie nawet do 95 proc. kosztów realizowanych inwestycji. Opracowaliśmy specjalny mechanizm, który dzięki promesom inwestycyjnym wydawanym przez nasz bank umożliwi samorządom rozpoczynanie procesów inwestycyjnych na najbardziej palące potrzeby, a z drugiej strony będzie się charakteryzował istotnym pozytywnym wpływem na lokalny rozwój gospodarczy. Zidentyfikowaliśmy 35 priorytetowych obszarów inwestycyjnych pogrupowanych w cztery priorytety. Najwyższy priorytet będą miały m.in.  projekty dotyczące infrastruktury wodno-kanalizacyjnej, gospodarowania odpadami komunalnymi, ekologicznej energetyki i ekologicznego transportu. A zatem o ten rodzaj infrastruktury, który sprawia, że gospodarka może rozwijać się lepiej i szybciej. Pamiętajmy jednocześnie, że już sama realizacja takich inwestycji stanowi klasyczny impuls gospodarczy. W Polsce mamy sporo środków, jednak zamiast pracować na rozwój gospodarki, pieniądze te leżą często na kontach bankowych. Mam nadzieję, że ten program dodatkowo przyczyni się do tego, że pieniądze, które do tej pory nie pracują ze względu na niskie stopy procentowe, zostaną wreszcie użyte na cele inwestycyjne – podkreśla wiceprezes BGK.

Mniej niż połowa gmin skanalizowana

– Okazuje się np., że wciąż tylko poniżej 50 proc. gmin w Polsce jest w pełni skanalizowanych. Zresztą nawet w największych miastach w naszym kraju, jak Warszawa, Kraków czy Poznań, zaskakująco duże zamieszkałe powierzchnie wciąż pozbawione są kanalizacji – informuje Nierada. – Rządowy Fundusz Polski Ład: Program Inwestycji Strategicznych  jest narzędziem, które dajemy samorządom, by mogły zrealizować inwestycje, które uważają za najbardziej pilne. Wyznaczając wspomniane priorytety inwestycyjne kierujemy strumienie inwestycyjne na określone cele. Chodzi o to, by mądrze wydać pieniądze. Jak wskazano w raporcie MFW,  dodatkowe nakłady w wysokości 1 proc. PKB na inwestycje infrastrukturalne przyczyniają się do 2–2,5-proc., a czasami wyższego wzrostu PKB generowanego w średnim i długim okresie. Ale tylko wtedy, jeśli te inwestycje przeprowadzane są racjonalnie, tzn. kiedy środki nie są wydawane na mało istotne potrzeby – kończy Nierada.

Materiał powstał we współpracy z BGK

Szczyt Inicjatywy i Forum Biznesowe Trójmorza w Sofii \ W stolicy Bułgarii 8 i 9 lipca odbył się Szczyt Inicjatywy i Forum Biznesowe Trójmorza z udziałem prezes BGK i przewodniczącej Rady Nadzorczej Funduszu Trójmorza Beaty Daszyńskiej-Muzyczki i I wiceprezesa BGK Pawła Nierady, członka Rady Nadzorczej Funduszu. Szczyt pokazał, że współpraca sektora prywatnego z bardzo wielu branż zaczyna funkcjonować na poziomie regionalnym.

     

SUBSKRYBUJ aby mieć dostęp do wszystkich tekstów gpcodziennie.pl

Masz już subskrypcję? Zaloguj się

* Masz pytania odnośnie subskrypcji? Napisz do nas prenumerata@gpcodziennie.pl

W tym numerze