Schowaj, matko, suknie moje

Wśród starych rodzinnych zdjęć, które dziadkowie zdołali ocalić z wojenno-rewolucyjnej zawieruchy początków XX w., jedno jest wyjątkowe… No, może wyróżnia się bardziej niż inne. Kobieta ze zdjęcia ma włosy gładko zaczesane i upięte w warkocz z czarną kokardą, ubrana jest w prostą czarną suknię z białym kołnierzykiem i mankietami. Biżuterii nie ma żadnej, poza małą broszką w kształcie listka… Niby zwykła fotografia matki i dzieci, ale tak naprawdę ważna jest data na odwrocie. Zdjęcie zrobione zostało w krakowskim atelier przy ulicy Szewskiej w 1863 r.

Powstanie styczniowe 1863 r. „zaczęło się od czarnej sukienki i czarną sukienką skończyło” – jak napisał badacz tamtej epoki. To, co nazywamy popowstaniową żałobą narodową, obejmuje okres od marca 1861 r. do 1866 r., gdy władze