Czy znowu „przegramy dom swój”?

Polacy urodzeni po wojnie dwukrotnie mieli szansę, by znacząco przedefiniować sytuację wewnętrzną i zewnętrzną swojego kraju, by odzyskać podmiotowość, wziąć swój los we własne ręce. Żadnej z tych szans nie wykorzystaliśmy. Teraz, być może, stajemy w obliczu trzeciej. Czy i tę zaprzepaścimy? Pierwszą możliwość sami sobie wywalczyliśmy rewolucją Solidarności. Nie starczyło nam jednak siły ani determinacji, by nasze zdobycze ochronić przed atakiem rodzimych namiestników sowieckiej władzy. Drugą okazję zyskaliśmy w 1989 r., po części wskutek własnych wysiłków, po części za sprawą dezintegracji Związku Sowieckiego i rekonstrukcji pojałtańskiego ładu w Europie. Wówczas dobrowolnie zrezygnowaliśmy z ambicji samostanowienia. Wycieńczona reżimem Wojciecha Jaruzelskiego i kryzysem gospodarczym