Młodzi nie wiedzą, jak zdobyć pracę

ZATRUDNIENIE \ Na polskim rynku pracy potrzebne są narzędzia do maksymalnego wykorzystania potencjału młodych absolwentów szkół zawodowych i technicznych. To jeden z wniosków z omówienia wyników trzeciej edycji programu „Start do kariery”, prowadzonego przez portal Gumtree.pl.
Z najnowszych danych Eurostatu z 11 sierpnia wynika, że w Polsce stopa bezrobocia wśród młodych ludzi (do 25. roku życia) wynosiła w maju 17,3 proc. To oznacza, że pracy nie miało 248 tys. osób. To lepszy wynik niż na koniec 2015 r. Według GUS‑u w IV kwartale 2015 r. stopa bezrobocia młodzieży przekraczała bowiem 20 proc. (278 tys. osób). Wskaźnik ten był większy wśród mężczyzn (29,2 proc.) niż kobiet (20,9 proc.). Najmniejsze bezrobocie odnotowano wśród absolwentów szkół wyższych (15,9 proc.). Najwięcej bez pracy było absolwentów szkół zasadniczych zawodowych (45,5 proc).
Zdaniem oceniającej wyniki trzeciej edycji „Startu do kariery” Ewy Tatarczak, szefowej Związku Zawodowego Rada Poradnictwa, zrzeszającego pracowników poradni psychologiczno-pedagogicznych, problem bezrobocia wśród młodych to efekt braku rzeczowej informacji o możliwościach kształcenia. W wielu polskich miastach i wsiach system doradztwa zawodowego istnieje tylko w formie szczątkowej lub wcale. Z badań ZZRP prowadzonych na wschodnich terenach Polski wynika, że zaledwie 4 proc. uczniów skorzystało z doradztwa zawodowego.
Na dodatek absolwenci nie wykazywali elementarnej wiedzy na temat przedmiotów, w których się kształcili. Po ukończeniu egzaminów wewnętrznych wchodzili więc na rynek pracy, nie posiadając podstawowych umiejętności, które pozwolą im na łatwe rozpoczęcie kariery zawodowej. To jeden z powodów, dla których najwyższy wskaźnik bezrobocia utrzymuje się wśród młodzieży. Według Izabeli Grabowskiej ze Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej sytuację poprawiłoby wprowadzenie tzw. doradztwa rówieśniczego, gdzie trenerem byłaby osoba w wieku podobnym do wieku ucznia, a przez to mu bliższa i posługująca się podobnym językiem.
Młodzi ludzie, którzy nie znajdują satysfakcjonującego doradztwa, starają się samodzielnie zdobywać umiejętności zawodowe, głównie z pomocą internetu. Z raportu „Aktywni plus. Absolwentki z fachem w ręku”, przygotowanego przez Laboratorium Gospodarki Cyfrowej DELab Uniwersytetu Warszawskiego wynika, że młode Polki (16–24 lat) wyprzedzają wszystkie rówieśniczki z Europy w korzystaniu z internetu. Dziewczęta ze szkół zawodowych bardzo chętnie korzystają z nowych technologii, m.in. z internetowych blogów czy wideoporadników. Dla młodych matek przebywających na urlopach macierzyńskich lub wychowawczych jest to nawet forma samokształcenia. Dzięki niej młode mamy, zajmujące się np. fryzjerstwem czy kosmetyką, nie rezygnują z rozwoju zawodowego i nie tracą kwalifikacji.
Problemem kobiet pozostają niskie wynagrodzenia. Według Kingi Lohmann z koalicji Karat, która prowadzi badania nad bezrobociem wśród młodzieży, wciąż silna jest dysproporcja w płacach kobiet i mężczyzn. Wśród osób z wykształceniem zasadniczym zawodowym mężczyźni zarabiają średnio 30 proc. więcej niż kobiety.